|
Helsinki
Zirvesi Başkanlık Sonuç Belgesi
10-11 Aralık 1999
(özet)
GİRİŞ
1. Avrupa Birliği Konseyi 10 ve 11 Aralık 1999
tarihlerinde Helsinki'de toplandı. Binyıl
Bildirgesi'ni kabul etti. Genişleme sürecinde yeni
bir aşamaya işaret eden kararlar aldı. Birlik'in
kendisinin etkili ve reformdan geçirilmiş kurumlara,
güçlendirilmiş bir ortak güvenlik ve savunma
politikasına ve rekabetçi, istihdam yaratan,
sürdürülebilir bir ekonomiye sahip olmasını sağlamak
için de adımlar atıldı.
2. Görüşmelerin başlangıcında, AB Konseyi ile Avrupa
Parlamentosu Başkanı Bayan Nicole Fontaine, başta
genişleme, kurumsal reform ve istihdam olmak üzere,
gündemdeki başlıca konular hakkında görüş
alışverişinde bulundular.
GENİŞLEMEYE HAZIRLANMA
Genişleme süreci
3. Avrupa Birliği Konseyi, tüm Avrupa kıtasının
istikrarı ve refahı için Aralık 1997'de
Lüksemburg'da başlatılan genişleme sürecinin önemini
teyit eder. Etkili ve inandırıcı bir genişleme
süreci devam ettirilmelidir.
4. Avrupa Birliği Konseyi, şimdi 13 aday devleti tek
bir çerçeve içinde kapsayan katılım sürecinin
içerici mahiyetini tekrar teyit eder. Aday devletler,
üyelik sürecine eşit bir temelde katılmaktadırlar.
Avrupa Birliği'nin Antlaşmalar'da ifade edilen
değerlerini ve amaçlarını paylaşmalıdırlar. Bu
bakımdan, Avrupa Birliği Konseyi, anlaşmazlıkların
BM Anayasası'na uygun olarak barışçı yoldan
çözülmesi ilkesini vurgular ve aday devletleri,
devam eden sınır anlaşmazlıkları ve ilgili diğer
konuları çözmek için her gayreti göstermeye davet
eder. Bunda başarılı olunamadığı takdirde,
anlaşmazlığı makul bir süre içinde Uluslararası
Adalet Divanı'na (UAD) götürmelidirler. Avrupa
Birliği Konseyi, özellikle üyelik süreci üzerindeki
yansımalarıyla ilgili olarak ve en geç 2004 yılı
sonuna kadar UAD yoluyla çözüme bağlanmalarını
teşvik etmek amacıyla, devam eden anlaşmazlıklara
ilişkin durumu gözden geçirecektir. Ayrıca, Avrupa
Birliği Konseyi hatırlatır ki Kopenhag'da
belirlenmiş olan politik kriterlere uyum, üyelik
müzakereleri açılmasının bir ön şartıdır ve tüm
Kopenhag kriterlerine uyum AB'ye üye olarak
katılmanın temelidir.
5. Birlik, kurumsal reform konusundaki Hükümetler
Arası Konferansı Aralık 2000'e kadar tamamlamak için
her çabayı göstermeye yönelik sağlam bir siyasi
taahhüt içine girmiştir. Bu Konferans'ın
sonuçlarının onaylanmasından sonra, Birlik, 2002
sonundan itibaren, üyelik vecibelerini üstlenme
yeteneğine sahip olduklarını göstermelerinin hemen
ardından ve müzakere sürecinin başarıyla
tamamlanması üzerine, yeni üye devletler kabul
edebilme durumunda olacaktır.
6. Komisyon, aday devletlerdeki ilerleme hakkında
ayrıntılı bir değerlendirme yapmıştır. Bu
değerlendirme, katılım kriterlerinin yerine
getirilmesi yönünde ilerleme olduğunu göstermektedir.
Aynı zamanda, bazı sektörlerde devam eden güçlükler
bulunduğu dikkate alınırsa, aday devletler, katılım
kriterlerine uyma çabalarını sürdürmeye ve
arttırmaya teşvik edilirler. Bazı adayların tüm
Kopenhag kriterlerini orta vadede karşılama
konumunda olmayacakları anlaşılmaktadır. Komisyon'un
niyeti, bazı aday devletlerce Kopenhag kriterlerinin
yerine getirilmesinde kaydedilen ilerleme konusunda
2000 yılı başlarında Konsey'e rapor vermektir.
Bundan sonraki ilerleme raporları, Aralık 2000'deki
AB Konseyi'nden uygun bir zaman önce sunulacaktır.
9. (a) Avrupa Birliği Konseyi, 3 Aralık tarihinde
New York'ta Kıbrıs meselesinin kapsamlı bir çözümüne
yönelik olarak başlatılan görüşmeleri memnuniyetle
karşılar ve BM Genel Sekreteri'nin bu süreci
başarıyla sonuçlandırma yönündeki gayretlerine güçlü
desteğini ifade eder. (b) Avrupa Birliği Konseyi,
politik bir çözümün Kıbrıs'ın Avrupa Birliği'ne
katılımını kolaylaştıracağının altını çizer. Üyelik
müzakerelerinin tamamlanmasına kadar kapsamlı bir
çözüme ulaşılamamış olursa, Konsey'in üyelik
konusundaki kararı, yukarıdaki husus bir ön şart
olmaksızın verilecektir. Bu konuda, Konsey tüm
ilgili faktörleri dikkate alacaktır.
7. Avrupa Birliği Konseyi, Orta ve Doğu Avrupa'da
yüksek nükleer güvenlik standartlarının önemini
hatırlatır. Bakanlar Konseyi'ne, ilgili Konsey
sonuçlarına uygun olarak genişleme süreci
çerçevesinde nükleer güvenlik konusunun nasıl ele
alınacağı üzerinde düşünmesi için çağrıda bulunur.
8. Avrupa Birliği Konseyi, Kıbrıs, Macaristan,
Polonya, Estonya, Çek Cumhuriyeti ve Slovenya ile
katılım müzakerelerinde başlatılan esaslı çalışmayı
ve kaydedilen ilerlemeyi memnuniyetle not eder.
10. Avrupa kıtasında güvenliğe ve istikrara olumlu
bir katkı yapmaya kararlı olarak ve Komisyon'un
raporları yanısıra son gelişmelerin ışığında, Avrupa
Birliği Konseyi, Birlik'e giriş şartları ve bundan
doğacak Antlaşma tadilleri konusunda Romanya,
Slovakya, Letonya, Litvanya, Bulgaristan ve Malta
ile Şubat 2000'de iki taraflı hükümetler arası
konferanslar toplamaya karar vermiştir.
11. Müzakerelerde, her aday devlet kendi
meziyetlerine göre değerlendirilecektir. Bu ilke,
hem muhtelif müzakere başlıklarının açılması hem de
müzakerelerin yürütülmesi bakımından geçerli
olacaktır. Müzakerelerde ivmeyi korumak için, hantal
prosedürlerden kaçınılmalıdır. Şimdi müzakere
sürecine sokulmuş olan aday devletler,
hazırlıklarında yeterli ilerleme yapmışlarsa, halen
müzakere sürecinde bulunan aday devletlere makul bir
süre içinde yetişme imkanına sahip olacaklardır.
Müzakerelerde ilerleme, müktesebatın ulusal mevzuata
dahil edilmesinde ve bilfiil uygulanması ve icra
edilmesinde ilerleme ile paralel gitmelidir.
12. Avrupa Birliği Konseyi, Komisyon'un ilerleme
raporunda işaret edildiği gibi Türkiye'de son
zamanlarda yaşanan olumlu gelişmeleri ve ayrıca
Türkiye'nin Kopenhag kriterlerine uyum yönündeki
reformlarını sürdürme niyetini memnuniyetle
karşılar. Türkiye, diğer aday devletlere
uygulananlar ile aynı kriterler temelinde Birliğe
katılmaya yönelmiş bir aday devlettir. Diğer aday
Devletler gibi Türkiye de mevcut Avrupa stratejisine
dayanılarak, reformlarını teşvik etmeye ve
desteklemeye yönelik bir katılım öncesi stratejiden
istifade edecektir. Bu çerçevede, insan hakları
konusu ve 4 ve 9(a) sayılı paragraflarda belirtilen
konular başta olmak üzere, üyeliğin siyasi
kriterlerini karşılama yönünde ilerleme kaydedilmesi
üzerinde durularak, daha fazla siyasi diyalog söz
konusu olacaktır. Türkiye, Topluluk programlarına ve
ajanslarına ve katılım süreci bağlamında aday
devletler ile Birlik arasındaki toplantılara katılma
imkanına da sahip olacaktır. Müktesebatın
benimsenmesi için ulusal bir program ile birlikte,
siyasi ve ekonomik kriterler ve bir üye devletin
yükümlülükleri ışığında üyelik hazırlıklarının
yoğunlaşması gereken öncelikleri içeren bir katılım
ortaklığı önceki Konsey sonuçları temelinde
oluşturulacaktır. Uygun izleme mekanizmaları
kurulacaktır. Türkiye'nin mevzuatının ve
uygulamasının müktesebat ile uyumlulaşmasını
yoğunlaştırmak üzere, Komisyon, müktesebatın
analitik tarzda incelenmesine yönelik bir süreç
hazırlamaya davet edilir. Avrupa Birliği Konseyi,
Komisyon'dan, tüm katılım öncesi tüm AB mali yardım
kaynaklarının koordinasyonu için tek bir çerçeve
sunmasını talep eder.
13. Avrupa Konferansı'nın geleceği, gelişen durumun
ve Helsinki'de katılım süreci konusunda alınan
kararların ışığında gözden geçirilecektir. Yaklaşan
Fransa Dönem Başkanlığı, 2000 yılının ikinci
yarısında konferansı toplama niyetini beyan etmiştir
|
